ÖNEMLİ NOT :Dünyanın en eski Sümer İlahisi :Seikilos Ağıdı” olarak paylaştığım yazımı, dikkatli bir okuyucu “Doğan Ulus” un yazıma yaptığı yorum sayesinde tekrardan inceledim ve internette her yerde bu ağıdın bir “Sümer İlahisi” olarak yer aldığını gördüm. Yaptığım araştırma da gördüm ki bu ağıdın Sümerliler ile ilgisi yok.  “Bir deli bir kuyuya taş atmış, kırk deli çıkaramamış” Neden, nasıl böyle bir başlık konmuş, nerde hata yapılmış bilmiyorum, ama bir şekilde her yere bu şekilde yayılmış. İngilizce versiyonlarını okuduktan sonra bu düzeltmeyi yapma gereğini duydum. Sümer değil, Yunan ağıdı olarak siz de gerekli düzeltmeyi yapabilirsiniz. Bilginize…”

***********************************************************************

Dünyanın En Eski 2. Şarkısını Duymak İster misiniz?  M.Ö. 100 – Seikilos’a Ağıt… 

Do you want to hear the world’s second most ancient songs?  “Seikilos Epitaph”, the Oldest Complete Song in the World…An Ispiring Tune from 100 BC…

dünyanın en eski şarkısı

dünyanın en eski şarkısı 1

Seikilos’a Ağıt

Seikilos Mezar Yazıtı, 1882-1883 yıllarında  Aydın-İzmir demir yolunun inşaatı sırasında Tralleis antik kentinde (Tralleis) bulunan ve üzerindeki müzikal notasyonu ile bilim adamlarının ilgisini çeken Eski Yunan mezar taşıdır. Kitabe için M.Ö 200-M.S. 100 yıllarına zanan tarihler verilir fakat genel kanı, M.S. 2. yüzyıla ait olduğu şeklindedir.

Kitabe, demiryolu inşaatını yapan firma yetkilisi Edward Purser tarafından bulunur ve özel koleksiyonuna dahil edilir. Sütunun altı kırık tabanının Purser’in eşi tarafından saksı olarak değerlendirildiği, bu nedenle, metnin bir satırının kayıp olduğu belirtilmektedir.  Bu nedenle  Seikilos’un bu şarkıyı karısı Euterpe’ye mi,  oğluna mı yazmış olduğu bilinmemektedir.

Σείκιλος Εὐτέρ[πῃ]                                                    Σείκιλος Εὐτέρ [που]
Seikilos Euter[pēi]                                                    Seikilos Euter [pou]

Seikilos to Euterpe                                                    Seikilos, son of Euterpos

Kitabe bir mezar taşı olsa da üzerinde yazanlar çok da karamsar değildir. Yaşamın geçiciliği hakimdir genel olarak.

19. yüzyıl sonlarında Türkiye’de arkeolojik araştırmalar yapan William Mitchell Ramsay 1883’te yayınladığı Inscriptions inédites de l’Asie Mineure isimli makalesinde, Puser’in koleksiyonunda gördüğü bu yazıtı tanıtır. 1922‘de Alfred Laumonier tarafından yazıtın fotoğrafı çekilir. Sütun, Purser’in Buca’da yaşayan avukatı Young’ın koleksiyonu’na geçer. 1922’de İzmir’in işgali üzerine İzmir’deki Alman Konsolosu tarafından korunur ve avukatı Williem Daniels tarafından İstanbul‘dan Stockholm‘e götürülür.

1966’da Kopenhag‘daki Milli Müze tarafından satın alınır. 1966’dan bu yana orada sergilenmektedir. Yazıtın Türkiye’ye geri getirilmesi için çalışmalar yapılmaktadır.

Yazıtta, Bizans dönemine kadar kullanılan antik Yunan müzikal notasyonuyla beraber kazılmış olan şarkının sözleri, notaları ve mezar yazısı alt alta yazılmış olarak bulunur. Seikilos’un Şarkısı  günümüze dek kalan ve tam olarak çalınabilen en eski müzik eserlerinden biri olarak bilinmektedir.  Bu özelliği ile 3.400 yıllık Hurri ilahisinden sonra dünyanın en eski ikinci şarkısı konumundadır.

Bu notasyon sistemi, şarkı sözlerindeki sesli harflerin üzerine yerleştirilmiş sembollerden oluşan oldukça basit bir sistemdi ve yorumlanması zor olmamıştı. Daha önce de mezar taşlarında benzer kompozisyonlar bulunmuştu, ancak hiç biri Seikilos ağıdı kadar iyi korunmamıştı ve müzikal olarak tamamının yorumlanması mümkün değildi.

2010 SAVAE (San Antonio Vocal Arts Ensemble) grubu tarafından yorumlanan ve kaydedilen şarkının sözleri Türkçeye şöyle çevrilebilir:

Antik Yazı :                                           Yunanca güftesi :                      İngilizcesi /  Türkçesi :

Ὅσον ζῇς φαίνου Hoson zēis phainou While you live, shine /

Yaşadığın müddetçe, parla

Işılda henüz yaşıyorken

μηδὲν ὅλως σὺ λυποῦ mēden holōs sy lypou  have no grief at all    Dertsiz tasasız ol

Gamı tasayı at bir kenara

πρὸς ὀλίγον ἐστὶ τὸζῆν pros oligon esti to zēn life exists only for a short while / Hayat çok kısa (Hiçbir şeyin seni üzmesine izin verme)

Yaşam dediğin böyle kısayken

τὸ τέλος χρόνοςἀπαιτεῖ. to telos ho chronos apaitei. and time demands its toll. /Ve zaman her şeye gebedir.

Ve her şey yenik düşerken zamana.

          

Mezar taşının altında bir de açıklama vardı:  

“Bir mezar taşıyım ben, bir imge.

Seikilos’un ölümsüzlüğünü anan ebedi bir nişaneyim sadece.” 

Şarkının Notası :

Notalar, Bizans dönemine kadar kullanılan Antik Yunan müzikal notasyonuyla yazılmıştır. Bu notasyon, şarkı sözlerindeki sesli harflerin üzerine yerleştirilmiş sembollerden oluşan basit bir sistemdi. Daha önce başka mezar taşlarında da kompozisyonlar bulunmuştur ancak Seikolos Mezar Yazıtı üzerindeki ağıt, müzikal olarak tamamının yorumlanması mümkün olan ilk eserdir.

Şiiri oluşturan sözler, 6/8′lik nota ölçüleriyle ezgiye dönüştürülerek batıda müzik marketlerde özgün müzik olarak müzikseverlere sunulmaktadır.

seikilosss

Seikilos hymn

Ancient Greece: Song of Seikilos

Tralleis’in şarkısı

***********************************************************************

Seikilos epitaph

The Seikilos epitaph is a Hellenistic Ionic song in Phrygian octave species.   About 2000 years old, this is the oldest surviving example of a complete musical composition, including musical notation, from anywhere in the world. The song, the melody of which is recorded, alongside its lyrics, in the ancient Greek musical notation,  was found engraved on a tombstone, a stele, near Aydın, Turkey  (not far from Ephesus). While older music with notation exists (for example the Hurrian songs), all of it is in fragments; the Seikilos epitaph is unique in that it is a complete, though short, composition.

The following is the Greek text found on the tombstone (in the later polytonic script; the original is in majuscule), along with a transliteration of the words which are sung to the melody, and a somewhat free English translation thereof; this excludes the musical notation:

While you live, shine

have no grief at all

life exists only for a short while

and time demands its toll.

The Epitaph was discovered in 1883 by Sir  W. M. Ramsay in Tralleis, a small town near Aidin. According to one source the stele was then lost and rediscovered in Smyrna in 1922, at about the end of the  Greco-Turkish War  of 1919–1922. According to another source the stele, having first been discovered during the building of the railway next to Aidin, had first remained at the possession of the building firm’s director Edward Purser, where Ramsay found and published about it; in about 1893, as it “was broken at the bottom, its base was sawn off straight so that it could stand and serve as a pedestal for Mrs Purser’s flowerpots”; this caused the loss of one line of text, i.e., while the stele would now stand upright, the grinding had obliterated the last line of the inscription. The stele next passed to Edward Purser’s son-in-law, Mr Young, who kept it in Buca, Smyrna. It remained there until the defeat of the Greeks, having been taken by the Dutch Consul for safe keeping during the war; the Consul’s son-in-law later brought it by way of  Constantinople and Stockholm  to The Hague; it remained therein until 1966, when it was acquired by the Department of Antiquites of the National Museum of Denmark  (Nationalmuseet), a museum situated at Copenhagen. This is where the stele has since been located (inventory number: 14897).

The last two surviving words on the tombstone itself are (with the bracketed characters denoting a partial possible reconstruction of the lacuna or of a possible name abbreviation)

Σείκιλος Εὐτέρ[πῃ]
Seikilos Euter[pēi]

meaning “Seikilos to Euterpe”; hence, according to this reconstruction, the tombstone and the epigrams thereon were possibly dedicated by Seikilos to Euterpe, who was possibly his wife. Another possible partial reconstruction could be

Σείκιλος Εὐτέρ[που]
Seikilos Euter[pou]

meaning “Seikilos of Euterpos”, i.e. “Seikilos, son of Euterpos”

On the tombstone there is also an indication that states in Greek :

Εἰκὼν λίθος εἰμί. Τίθησί με Σείκιλος ἔνθα μνήμης ἀθανάτου σῆμα πολυχρόνιον.
Eikōn hē lithos eimi. Tithēsi me Seikilos entha mnēmēs athanatou sēma polychronion

A free translation of this is “I am a tombstone, an image. Seikilos placed me here as an everlasting sign of deathless remembrance”

Reklamlar